Giao dịch giao ngay và giao dịch hợp đồng đều có thể tham gia vào biến động giá của tài sản kỹ thuật số, nhưng đối tượng giao dịch của hai loại này khác nhau: giao dịch giao ngay là mua hoặc bán tài sản; giao dịch hợp đồng là thiết lập vị thế liên quan đến giá của tài sản cơ sở.
Giao dịch giao ngay là gì?
Giao dịch giao ngay là việc mua hoặc bán trực tiếp tài sản kỹ thuật số. Ví dụ, sử dụng USDT để mua BTC; sau khi lệnh được khớp, bạn sở hữu số BTC đã mua. Sau đó, khi giá BTC tăng hoặc giảm, giá trị thị trường của số BTC đang nắm giữ cũng sẽ thay đổi theo.
Việc mua giao ngay không cần ký quỹ hợp đồng và cũng không bị thanh lý bắt buộc do không đủ ký quỹ duy trì của hợp đồng; tuy nhiên, giá tài sản vẫn có thể giảm mạnh.
Giao dịch hợp đồng là gì?
Giao dịch hợp đồng là việc sử dụng ký quỹ để thiết lập vị thế liên quan đến giá của tài sản cơ sở. Khi kỳ vọng giá tăng, bạn có thể mở vị thế long; khi kỳ vọng giá giảm, bạn có thể mở vị thế short. Ví dụ, việc thiết lập vị thế long hợp đồng BTC không có nghĩa là bạn mua và nắm giữ BTC giao ngay.
Hợp đồng có thể sử dụng đòn bẩy, cho phép thiết lập vị thế có giá trị lớn hơn với số tiền ký quỹ tương đối nhỏ. Đòn bẩy khuếch đại lãi lỗ do biến động giá so với khoản ký quỹ; nếu tình trạng ký quỹ đạt điều kiện thanh lý bắt buộc, vị thế có thể bị đóng cưỡng chế.
Những điểm khác biệt chính
| Hạng mục so sánh | Giao dịch giao ngay | Giao dịch hợp đồng |
| Đối tượng giao dịch | Tài sản kỹ thuật số thực tế | Hợp đồng liên quan đến giá của tài sản cơ sở |
| Sở hữu gì sau khi khớp lệnh | Tài sản đã mua | Vị thế hợp đồng; không sở hữu tài sản cơ sở chỉ vì mở vị thế |
| Cách tham gia khi giá giảm | Khi chỉ mua và nắm giữ tài sản giao ngay, giá giảm sẽ khiến giá trị tài sản giảm | Có thể thiết lập vị thế short; khi giá giảm có thể thu được lợi nhuận |
| Ký quỹ và đòn bẩy | Giao dịch mua bán giao ngay thông thường sử dụng tài sản tự có, không liên quan đến ký quỹ hợp đồng | Sử dụng ký quỹ và có thể lựa chọn mức đòn bẩy phù hợp |
| Phí trong thời gian nắm giữ vị thế | Tính phí giao dịch theo biểu phí giao dịch giao ngay | Tính phí giao dịch theo quy tắc hợp đồng; hợp đồng vĩnh cửu còn có thể phải trả hoặc nhận phí funding |
| Rủi ro thanh lý bắt buộc | Chỉ mua giao ngay sẽ không bị thanh lý bắt buộc do không đủ ký quỹ hợp đồng | Có thể bị thanh lý bắt buộc khi không đủ ký quỹ |
Ví dụ: Cùng đầu tư một khoản vốn, kết quả khác nhau như thế nào?
Giả sử giá BTC là 100.000 USDT, Tiểu Lý và Tiểu Vương mỗi người đầu tư 10.000 USDT, cả hai đều kỳ vọng BTC tăng giá:
- Tiểu Lý mua giao ngay: sử dụng 10.000 USDT để mua 0,1 BTC.
- Tiểu Vương giao dịch hợp đồng: sử dụng 10.000 USDT làm ký quỹ, giả sử sử dụng đòn bẩy 5x, thiết lập vị thế long có giá trị 50.000 USDT, tương đương 0,5 BTC.
Không tính phí giao dịch, phí funding, trượt giá và thanh lý bắt buộc, nếu giá BTC biến động:
| Giá BTC | Tiểu Lý: Biến động giá trị tài sản giao ngay | Tiểu Vương: Lãi lỗ minh họa của vị thế hợp đồng |
| Tăng lên 110.000 USDT (+10%) | +1.000 USDT | +5.000 USDT |
| Giảm xuống 90.000 USDT (−10%) | −1.000 USDT | −5.000 USDT |
Tiểu Lý vẫn nắm giữ 0,1 BTC, giá trị quy đổi sang USDT thay đổi theo giá BTC. Tiểu Vương không sở hữu BTC chỉ vì mở vị thế, nhưng vị thế hợp đồng có mức độ tiếp xúc với biến động giá lớn hơn, do đó cùng một mức tăng giảm giá sẽ tạo ra lãi lỗ minh họa lớn hơn.
Lưu ý: Vị thế thực tế của Tiểu Vương có thể đã bị thanh lý bắt buộc do không đủ ký quỹ duy trì trước khi giá giảm xuống 90.000 USDT. Bảng chỉ nhằm minh họa cách đòn bẩy khuếch đại lãi lỗ, không thể dùng để suy ra giá thanh lý hoặc khoản lỗ cuối cùng.
Cần lưu ý gì trước khi giao dịch?
Nếu bạn muốn trực tiếp mua và nắm giữ tài sản kỹ thuật số, trước tiên nên tìm hiểu về việc khớp lệnh giao ngay và các rủi ro tài sản. Nếu bạn muốn tham gia vào biến động giá thông qua vị thế long hoặc short, trước tiên nên tìm hiểu về đòn bẩy, ký quỹ, phí và quy tắc thanh lý bắt buộc của hợp đồng. Việc có thể mở vị thế short không có nghĩa là chắc chắn có lợi nhuận; sử dụng đòn bẩy cũng sẽ đồng thời khuếch đại khoản lỗ.
Tuyên bố miễn trừ trách nhiệm
Bài viết này chỉ nhằm mục đích giới thiệu sản phẩm và tham khảo học tập, không cấu thành lời khuyên đầu tư, giao dịch, tài chính hoặc pháp lý, cũng không cấu thành đề nghị mua bán bất kỳ tài sản kỹ thuật số nào. Các ví dụ trong bài chỉ mang tính minh họa và chưa tính đến phí giao dịch, phí funding và các yếu tố khác; kết quả thực tế có thể khác.
Các tính năng sản phẩm, quy tắc giao dịch, biểu phí và thông tin trên trang có thể được điều chỉnh; nếu nội dung bài viết này không nhất quán với thông báo mới nhất của AstralX hoặc thông tin hiển thị trên trang giao dịch, vui lòng lấy các quy tắc mới nhất được áp dụng và thông tin thực tế trên trang làm chuẩn.
Giao dịch hợp đồng tài sản kỹ thuật số có rủi ro cao. Đòn bẩy sẽ khuếch đại tác động của biến động giá đối với khoản ký quỹ và bạn có thể mất toàn bộ khoản ký quỹ đã đầu tư. Trước khi giao dịch, hãy tìm hiểu đầy đủ về quy tắc sản phẩm và đưa ra quyết định thận trọng dựa trên tình hình tài chính cũng như khả năng chịu rủi ro của bản thân.